Gender-Fair Audiovisual Translation: Preliminary Considerations for Rendering Non-Binary Identities

Author: Griroek Gruaythong

6 May 2026, Bangkok – In recent years, non-binary identities have gained increasing visibility in English-language audiovisual media, particularly in television series such as Sex Education. While English has widely adopted the singular “they” to refer to non-binary individuals, many other languages—such as German, Italian, and Croatian—lack equivalent standardized forms due to their grammatical gender systems. These structural differences pose significant challenges for translators, especially in audiovisual translation (AVT), where spatial and temporal constraints further complicate the implementation of gender-fair language (GFL).

This article examines subtitles and dubbed versions in German, Italian, and Croatian from selected scenes in English-language Netflix series, including Sex Education, One Day at a Time, Heartbreak High, and Degrassi: Next Class. The analysis focuses on instances of misgendering, the use or absence of GFL strategies, and the translation of non-binary pronouns and identity-related terms. The findings reveal inconsistencies across languages and modalities, as well as a general lack of awareness among translators regarding non-binary identities. The study proposes alternative gender-fair translations and evaluates their implications in terms of comprehensibility and acceptability. The results highlight the need for community-informed translation practices as a core component of both professional ethics and translation quality.

Keywords: gender-fair language, non-binary identities, queer translation, audiovisual translation

Introduction

The cultural turn in Translation Studies in the 1990s reframed translation as a complex process of cultural, political, and ideological negotiation rather than a purely linguistic activity (Bassnett & Lefevere, 1990). From this perspective, translation functions as a site where dominant structures of power and knowledge can either be reproduced or challenged (Tymoczko & Gentzler, 2002). Venuti (1992) further advocated for translator visibility, emphasizing the active role of translators in shaping cultural discourse.

Within this paradigm, feminist translation studies have critically examined how language and translation reproduce gender inequalities (Simon, 1996; von Flotow, 1997). Language is not merely a neutral medium of communication but a constitutive force that shapes social reality (Fairclough, 2015). One key strategy to address linguistic inequality is the use of gender-fair language (GFL), which encompasses both gender-neutral and gender-inclusive approaches.

While early GFL initiatives primarily aimed to increase the visibility of women, contemporary debates have expanded to include non-binary identities (López, 2019). However, due to cross-linguistic variation, there is no universal solution for representing non-binary gender in translation (Lardelli & Gromann, 2023c).

This article pursues three objectives: to analyze AVT practices involving non-binary representation, to propose gender-fair translation alternatives, and to assess their implications in terms of comprehensibility and acceptability.

Theoretical Framework and Literature Review

1. Language and Gender Representation

The relationship between language and society positions gender as a socially constructed category. Butler (1990) conceptualizes language as performative, arguing that repeated linguistic acts constitute gender identities. Similarly, Bourdieu (1991) demonstrates that linguistic practices are shaped by social structures through the concept of habitus, while Hall (1997) emphasizes that meaning is produced through representation.

From this perspective, GFL constitutes a form of socio-political intervention capable of challenging dominant ideologies. Psycholinguistic research further suggests that gender-fair language can reduce stereotyping and discrimination (Sczesny et al., 2016).

2. Cross-Linguistic Variation in Gender Systems

Languages can be categorized into grammatical gender languages, natural gender languages, and genderless languages (McConnell-Ginet, 2013; Stahlberg et al., 2007). German, Italian, and Croatian belong to the first category, where gender marking is pervasive, thus complicating the translation of non-binary identities.

3. Gender-Fair Language Across Languages

In German and Italian, strategies include both gender-neutral reformulations and inclusive innovations such as the gender star (*) and the schwa (ə). In contrast, Croatian lacks standardized approaches, and current practices remain inconsistent (Šincek, 2020; Mihaljević et al., 2022).

4. Constraints in Audiovisual Translation

Audiovisual translation is constrained by temporal, spatial, and multimodal factors. Subtitling must adhere to character limits and reading speed, while dubbing requires synchronization with lip movements and visual cues (Díaz Cintas & Remael, 2019; Bosseaux, 2018). These constraints significantly affect the feasibility of implementing GFL strategies.

Methodology

This study analyzes selected scenes from Netflix series featuring non-binary characters. Using opportunity sampling, scenes were chosen based on the presence of gender-related language requiring translation. Subtitles and dubbed versions in German, Italian, and Croatian were examined, with a focus on misgendering, pronoun usage, and identity-related terminology. The study also proposes alternative translations grounded in GFL principles.

Results and Discussion

The analysis identifies several recurring issues. First, misgendering frequently occurs through literal translations or default use of masculine forms. Second, inconsistencies arise between subtitles and dubbing. Third, non-binary identities are often obscured through neutralization strategies that erase gender specificity.

In German, emerging neopronouns such as “dey” and “xier” are occasionally used but lack standardization. Italian translations often avoid pronouns altogether, while Croatian relies on plural masculine forms or paraphrasing.

Additionally, humor and wordplay related to gender are often lost in translation, diminishing both narrative meaning and character representation.

Discussion

The findings indicate that the challenges of translating non-binary identities extend beyond linguistic limitations to include institutional factors such as the absence of guidelines and training. Translators often operate without standardized resources, resulting in inconsistent practices.

A key distinction emerges between neutral and inclusive strategies. While neutral approaches may enhance readability, inclusive strategies provide more accurate representation. This aligns with feminist translation theory, which conceptualizes translation as a site of ideological negotiation.

Conclusion

The translation of non-binary identities in audiovisual media remains a complex and evolving challenge. This study highlights the need for integrated workflows, community involvement, and specialized training to support gender-fair translation practices.

Ultimately, gender-fair translation is not merely a linguistic concern but a matter of social justice. As non-binary representation continues to grow in global media, translation must evolve to reflect and affirm these identities. In doing so, translation becomes not only a process of linguistic transfer but also a space for ethical and cultural transformation.

References

• Ashwell, S. J., Baskin, P. K., Christiansen, S. L., DiBari, S. A., Flanagin, A., Frey, T., Jemison, R., & Ricci, M. (2023). Three recommended inclusive language guidelines for scholarly publishing: Words matter. Learned Publishing, 36(1), 94–99.
• Attig, R. (2023). A call for community-informed translation. Translation and Interpreting Studies, 18(1), 70–90.
• Bassnett, S., & Lefevere, A. (1990). Translation, history and culture. Pinter.
• Bourdieu, P. (1991). Language and symbolic power. Harvard University Press.
• Butler, J. (1990). Gender trouble. Routledge.
• Díaz Cintas, J., & Remael, A. (2019). Audiovisual translation: Subtitling. Routledge.
• Fairclough, N. (2015). Language and power. Routledge.
• Hall, S. (1997). Representation. SAGE.
• Lardelli, M., & Gromann, D. (2023c). Translating non-binary texts. The Journal of Specialised Translation, 40, 213–240.
• López, Á. (2019). Non-binary language and translation.
• Sczesny, S., Formanowicz, M., & Moser, F. (2016). Gender-fair language and bias reduction. Frontiers in Psychology.
• Simon, S. (1996). Gender in translation. Routledge.
• Šincek, M. (2020). Translating gender-neutral pronouns into Croatian.
• Tymoczko, M., & Gentzler, E. (2002). Translation and power.
• Venuti, L. (1992). Rethinking translation.
• von Flotow, L. (1997). Translation and gender. Routledge.

For professional services, please visit https://www.seaproti.org/practitioners/
About certified translators, translation certifiers, and certified interpreters associated with SEAProTI.
The Southeast Asian Association of Professional Translators and Interpreters (SEAProTI) has officially shared the qualifications and requirements for becoming certified translators, translation certification providers, and certified interpreters in Sections 9 and 10 of the Royal Gazette, which was published by the Prime Minister’s Office in Thailand on July 25, 2024. Certified Translators, Translation Certification Providers, and Certified Interpreters
The Council of State has proposed the enactment of a Royal Decree, granting registered translators and recognised translation certifiers from professional associations or accredited language institutions the authority to provide legally valid translation certification (Letter to SEAProTI dated April 28, 2025)
SEAProTI is the first professional association in Thailand and Southeast Asia to implement a comprehensive certification system for translators, certifiers, and interpreters.
Head Office: Baan Ratchakru Building, No. 33, Room 402, Soi Phahonyothin 5, Phahonyothin Road, Phaya Thai District, Bangkok 10400, Thailand
Email: hello@seaproti.com | Tel.: (+66) 2-114-3128 (Office hours: Mon–Fri, 09:00–17:00).

การแปลโสตทัศน์เชิงความเป็นธรรมทางเพศ: การพิจารณาเบื้องต้นในการถ่ายทอดอัตลักษณ์เพศนอกกรอบทวิลักษณ์

ผู้เขียน: ไกรฤกษ์ กรวยทอง

6 เมษายน 2569, กรุงเทพมหานคร – ในช่วงไม่กี่ปีที่ผ่านมา ตัวละครที่มีอัตลักษณ์เพศนอกกรอบทวิลักษณ์ (non-binary) ปรากฏเพิ่มขึ้นในสื่อบันเทิงภาษาอังกฤษ โดยเฉพาะในซีรีส์โทรทัศน์ เช่น Sex Education ขณะที่ภาษาอังกฤษมีการใช้สรรพนามเอกพจน์ “they” อย่างแพร่หลายเพื่ออ้างถึงบุคคลดังกล่าว ภาษาอื่น ๆ เช่น เยอรมัน อิตาลี และโครเอเชีย ซึ่งมีระบบไวยากรณ์ที่กำหนดเพศในคำนาม คำนำหน้านาม และคำกริยา กลับยังไม่มีรูปแบบเทียบเท่าที่เป็นมาตรฐาน ความแตกต่างเชิงโครงสร้างนี้ก่อให้เกิดความท้าทายต่อผู้แปล โดยเฉพาะอย่างยิ่งในบริบทของการแปลโสตทัศน์ซึ่งมีข้อจำกัดด้านเวลาและพื้นที่

บทความนี้มุ่งวิเคราะห์คำบรรยายและเสียงพากย์ภาษาเยอรมัน อิตาลี และโครเอเชียจากฉากคัดเลือกในซีรีส์ภาษาอังกฤษ ได้แก่ Sex Education, One Day at a Time, Heartbreak High และ Degrassi: Next Class โดยให้ความสำคัญกับปรากฏการณ์การระบุเพศผิด (misgendering) และการใช้หรือการขาดการใช้ภาษาที่เป็นธรรมทางเพศ (gender-fair language: GFL) ผลการศึกษาพบว่ามีความไม่สอดคล้องกันระหว่างคำบรรยายและเสียงพากย์ และผู้แปลจำนวนมากยังขาดความตระหนักเกี่ยวกับอัตลักษณ์เพศนอกกรอบทวิลักษณ์ ผู้วิจัยจึงเสนอแนวทางการแปลทางเลือกเชิงความเป็นธรรมทางเพศ พร้อมอภิปรายผลกระทบด้านความเข้าใจและการยอมรับของผู้รับสาร การศึกษานี้ชี้ให้เห็นถึงความจำเป็นของแนวปฏิบัติการแปลที่ยึดโยงกับชุมชนผู้มีอัตลักษณ์ทางเพศหลากหลาย ทั้งในมิติด้านจริยธรรมวิชาชีพและคุณภาพการแปล

คำสำคัญ: ภาษาที่เป็นธรรมทางเพศ, เพศนอกกรอบทวิลักษณ์, การแปลเควียร์, การแปลโสตทัศน์

บทนำ

การเปลี่ยนผ่านเชิงวัฒนธรรม (cultural turn) ในสาขาการแปลศึกษาในช่วงทศวรรษ 1990 ได้เปลี่ยนมุมมองต่อการแปลจากกิจกรรมทางภาษาไปสู่กระบวนการต่อรองทางวัฒนธรรม การเมือง และอุดมการณ์ (บาสเนตต์ และ เลอเฟอแวร์, 2533) แนวคิดดังกล่าวทำให้การแปลถูกมองว่าเป็นกลไกที่สามารถคงไว้หรือท้าทายโครงสร้างอำนาจและความรู้ที่ครอบงำอยู่ (ไทมอซโก และ เจนต์ซเลอร์, 2545) นอกจากนี้ เวนูตี (2535) ยังเสนอให้ผู้แปลมีบทบาทเชิงรุกในฐานะตัวแสดงทางวัฒนธรรม

ในบริบทนี้ แนวคิดสตรีนิยมในงานแปล (feminist translation studies) ได้ตั้งคำถามต่อวิธีที่ภาษาและการแปลสะท้อนความไม่เท่าเทียมทางเพศ (ไซมอน, 2539; ฟอน ฟลอโทว์, 2540) โดยมองว่าภาษาไม่ได้เป็นเพียงเครื่องมือสื่อสาร แต่มีบทบาทในการสร้างความหมายและความเป็นจริงทางสังคม (แฟร์คลัฟ, 2558) หนึ่งในแนวทางสำคัญคือการใช้ภาษาที่เป็นธรรมทางเพศ (GFL) ซึ่งครอบคลุมทั้งกลยุทธ์แบบไม่ระบุเพศและแบบครอบคลุมเพศ

เดิมที GFL มุ่งเน้นการเพิ่มการมองเห็นของผู้หญิง แต่ปัจจุบันได้ขยายไปสู่การครอบคลุมอัตลักษณ์เพศนอกกรอบทวิลักษณ์ (โลเปซ, 2562) อย่างไรก็ตาม ความแตกต่างทางภาษาและโครงสร้างไวยากรณ์ทำให้ยังไม่มีแนวทางที่ใช้ได้กับทุกภาษา (ลาร์เดลลี และ โกรมันน์, 2566c)

บทความนี้มีวัตถุประสงค์สามประการ ได้แก่ การวิเคราะห์การแปลในสื่อโสตทัศน์ การเสนอแนวทางการแปลเชิง GFL และการประเมินผลกระทบด้านความเข้าใจและการยอมรับของกลยุทธ์ดังกล่าว

กรอบแนวคิดและทบทวนวรรณกรรม

1. ภาษาและการสร้างตัวแทนทางเพศ

แนวคิดของ บัตเลอร์ (2533) เสนอว่าภาษาเป็นการกระทำเชิงปฏิบัติการ (performativity) ที่สร้างอัตลักษณ์ทางเพศ ขณะที่ บูร์ดิเยอ (2534) อธิบายว่าการใช้ภาษาสัมพันธ์กับโครงสร้างทางสังคมผ่านแนวคิด habitus ส่วน ฮอลล์ (2540) เน้นว่าความหมายถูกสร้างผ่านกระบวนการตัวแทน (representation) ดังนั้น GFL จึงเป็นเครื่องมือทางสังคมที่สามารถท้าทายอุดมการณ์กระแสหลัก

งานวิจัยทางจิตภาษาศาสตร์ยังแสดงให้เห็นว่าการใช้ GFL สามารถลดอคติและภาพเหมารวมทางเพศ (เชสนี, ฟอร์มาโนวิซ และ โมเซอร์, 2559)

2. ความแตกต่างของระบบเพศในภาษา

ภาษาแบ่งออกเป็นสามประเภท ได้แก่ ภาษาเพศไวยากรณ์ ภาษาเพศตามความหมาย และภาษาที่ไม่แสดงเพศ (แม็กคอนเนลล์-จิเน็ต, 2556; ชตาห์ลแบร์ก และคณะ, 2550) ภาษาเยอรมัน อิตาลี และโครเอเชียอยู่ในกลุ่มแรก จึงมีข้อจำกัดสูงในการแปลสรรพนามไม่ระบุเพศ

3. ภาษาที่เป็นธรรมทางเพศในบริบทข้ามภาษา

ภาษาเยอรมันและอิตาลีใช้ทั้งการหลีกเลี่ยงเพศและการสร้างรูปแบบใหม่ เช่น gender star (*) หรือ schwa (ə) ขณะที่ภาษาโครเอเชียยังไม่มีมาตรฐานที่ชัดเจน (ชินเช็ก, 2563; มิฮาลเยวิช และคณะ, 2565)

4. ความท้าทายในการแปลโสตทัศน์

การแปลโสตทัศน์ต้องเผชิญข้อจำกัดด้านเวลา พื้นที่ และการประสานภาพและเสียง เช่น การซิงค์ริมฝีปากในพากย์ และข้อจำกัดความยาวในซับไตเติล (ดิอัซ ซินตัส และ เรอมาแอล, 2562; โบโซ, 2561)

ระเบียบวิธีวิจัย

การศึกษานี้เลือกฉากจากซีรีส์ในแพลตฟอร์ม Netflix โดยใช้การสุ่มแบบตามความสะดวก (opportunity sampling) เน้นฉากที่มีตัวละคร non-binary และมีการใช้ภาษาเกี่ยวกับเพศ ผู้วิจัยวิเคราะห์คำบรรยายและเสียงพากย์ พร้อมเสนอการแปลใหม่ตามหลัก GFL

ผลการศึกษาและอภิปรายผล

ผลการศึกษาพบรูปแบบปัญหาสำคัญ ได้แก่การใช้สรรพนามผิดเพศหรือแปลตรงตัวโดยไม่คำนึงถึงบริบท ความไม่สอดคล้องระหว่างคำบรรยายและเสียงพากย์ การละเลยอัตลักษณ์ non-binary ผ่านการใช้ภาษากลางหรือเพศชายเป็นค่าเริ่มต้น

ในภาษาเยอรมันมีการทดลองใช้สรรพนามใหม่ เช่น “dey” หรือ “xier” แต่ยังไม่เป็นมาตรฐาน ขณะที่ภาษาอิตาลีมักใช้การหลีกเลี่ยงสรรพนาม และภาษาโครเอเชียใช้รูปพหูพจน์เพศชายหรือการถอดความแทน

นอกจากนี้ มุกตลกและการเล่นคำเกี่ยวกับเพศมักสูญหายในการแปล ส่งผลต่อการรับรู้ตัวละครและเนื้อเรื่อง

อภิปราย

ผลการศึกษาชี้ให้เห็นว่าปัญหาไม่ได้อยู่ที่ภาษาเพียงอย่างเดียว แต่รวมถึงปัจจัยเชิงสถาบัน เช่น การขาดแนวทาง มาตรฐาน และการฝึกอบรม ผู้แปลจึงมักต้องตัดสินใจภายใต้ข้อจำกัด

การเปรียบเทียบระหว่างกลยุทธ์แบบเป็นกลางและแบบครอบคลุมแสดงให้เห็นว่า แม้แบบเป็นกลางจะเข้าใจง่ายกว่า แต่แบบครอบคลุมให้การเป็นตัวแทนที่ถูกต้องกว่า ซึ่งสอดคล้องกับแนวคิดการแปลเชิงสตรีนิยมที่มองว่าการแปลเป็นพื้นที่ของอำนาจ

สรุป

การแปลโสตทัศน์ที่เกี่ยวข้องกับอัตลักษณ์เพศนอกกรอบทวิลักษณ์ยังคงเผชิญความท้าทายหลายด้าน ทั้งเชิงภาษา เทคนิค และสถาบัน งานวิจัยนี้เสนอให้มีการปรับกระบวนการทำงานให้ครอบคลุมบริบทมากขึ้น รวมถึงการมีส่วนร่วมของชุมชนผู้มีอัตลักษณ์หลากหลาย และการพัฒนาหลักสูตรฝึกอบรมผู้แปล

การเปลี่ยนผ่านสู่การแปลที่เป็นธรรมทางเพศไม่ใช่เพียงเรื่องของภาษา แต่เป็นประเด็นด้านความยุติธรรมทางสังคม ซึ่งสะท้อนบทบาทของการแปลในฐานะเครื่องมือสร้างความเปลี่ยนแปลง

เอกสารอ้างอิง 

• แอชเวลล์, ส. จ., บาสคิน, พ. ค., คริสเตียนเซน, ส. ล., ดิบารี, ส. อ., ฟลานากิน, อ., เฟรย์, ท., เจมิสัน, ร., และ ริชชี, ม. (2566). Three recommended inclusive language guidelines for scholarly publishing: Words matter. Learned Publishing, 36(1), 94–99.
• แอตติก, ร. (2566). A call for community-informed translation. Translation and Interpreting Studies, 18(1), 70–90.
• บาสเนตต์, ส., และ เลอเฟอแวร์, อ. (2533). Translation, history and culture. Pinter.
• บูร์ดิเยอ, ป. (2534). Language and symbolic power. Harvard University Press.
• บัตเลอร์, จ. (2533). Gender trouble. Routledge.
• ดิอัซ ซินตัส, จ., และ เรอมาแอล, อ. (2562). Audiovisual translation: Subtitling. Routledge.
• แฟร์คลัฟ, น. (2558). Language and power. Routledge.
• ฮอลล์, ส. (2540). Representation. SAGE.
• ลาร์เดลลี, ม., และ โกรมันน์, ด. (2566c). Translating non-binary texts. The Journal of Specialised Translation, 40, 213–240.
• โลเปซ, อ. (2562). Non-binary language and translation.
• เชสนี, ส., ฟอร์มาโนวิซ, ม., และ โมเซอร์, ฟ. (2559). Gender-fair language and bias reduction. Frontiers in Psychology.
• ไซมอน, ส. (2539). Gender in translation. Routledge.
• ชินเช็ก, ม. (2563). Translating gender-neutral pronouns into Croatian.
• ไทมอซโก, ม., และ เจนต์ซเลอร์, อ. (2545). Translation and power.
• เวนูตี, ล. (2535). Rethinking translation.
• ฟอน ฟลอโทว์, ล. (2540). Translation and gender. Routledge.

ขอใช้บริการนักวิชาชีพของสมาคมได้ที่: https://www.seaproti.org/practitioners/
สมาคมวิชาชีพนักแปลและล่ามแห่งเอเชียตะวันออกเฉียงใต้ (SEAProTI) ได้ประกาศหลักเกณฑ์และคุณสมบัติของผู้ที่ขึ้นทะเบียนเป็น “นักแปลรับรอง (Certified Translators) และผู้รับรองการแปล (Translation Certification Providers) และล่ามรับรอง (Certified Interpreters)” ของสมาคม หมวดที่ 9 และหมวดที่ 10 ในราชกิจจานุเบกษา ของสำนักเลขาธิการคณะรัฐมนตรี ในสำนักนายกรัฐมนตรี แห่งราชอาณาจักรไทย ลงวันที่ 25 ก.ค. 2567 เล่มที่ 141 ตอนที่ 66 ง หน้า 100 อ่านฉบับเต็มได้ที่: นักแปลรับรอง ผู้รับรองการแปล และล่ามรับรอง
สำนักคณะกรรมการกฤษฎีกาเสนอให้ตราเป็นพระราชกฤษฎีกาโดยกำหนดให้นักแปลที่ขึ้นทะเบียน รวมถึงผู้รับรองการแปลจากสมาคมวิชาชีพหรือสถาบันสอนภาษาที่มีการอบรมและขึ้นทะเบียน สามารถรับรองคำแปลได้ (จดหมายถึงสมาคม SEAProTI ลงวันที่ 28 เม.ย. 2568)
สมาคมวิชาชีพนักแปลและล่ามแห่งเอเชียตะวันออกเฉียงใต้เป็นสมาคมวิชาชีพแห่งแรกและแห่งเดียวในประเทศไทยและภูมิภาคเอเชียตะวันออกเฉียงใต้ที่มีระบบรับรองนักแปลรับรอง ผู้รับรองการแปล และล่ามรับรอง
สำนักงานใหญ่: อาคารบ้านราชครู เลขที่ 33 ห้อง 402 ซอยพหลโยธิน 5 ถนนพหลโยธิน แขวงพญาไท เขตพญาไท กรุงเทพมหานคร 10400 ประเทศไทย